Naar schatting één op de vijf laboratoriumtesten in ziekenhuizen is overbodig

Bloedprikken of extra labtests doen? Het lijkt geen kwaad te kunnen, maar leidt lang niet altijd tot betere zorg. Sterker nog: ruim 11 procent van het laboratoriumonderzoek in ziekenhuizen kan vervallen, zo ontdekten onderzoekers van het UMC Utrecht en het Amsterdam UMC. Klinisch chemicus Maarten ten Berg (UMC Utrecht): “Dat is niet alleen doelmatiger, maar ook patiëntvriendelijker.”

Naar schatting één op de vijf laboratoriumtesten in ziekenhuizen is overbodig. Deze testen zijn niet doelmatig en patiëntonvriendelijk. Dit is bijvoorbeeld het geval als onnodig bloed wordt geprikt. Ook kunnen uitslagen leiden tot belastende vervolgonderzoeken of onnodige ongerustheid. Onderzoek laat nu zien dat het mogelijk is om met relatief eenvoudige ingrepen de laboratoriumtests in ziekenhuizen met elf procent te verminderen.

Bewustwording
Het onderzoek richtte zich op bewustwording bij de aanvragers van laboratoriumonderzoek. Arts-assistenten kregen hierbij intensievere begeleiding van ervaren specialisten. Ook is gekeken naar veranderingen in de ziekenhuisprotocollen en de (elektronische) aanvraagsystemen. De aanvragers werden gestimuleerd om een zorgvuldigere afweging te maken. Zij werden uitgenodigd om stil te staan bij vragen als: heeft de uitslag van deze test gevolgen? Is herhaling van deze test nodig? En: is de combinatie van deze testen nodig?
 
“Het verminderen van het aantal laboratoriumtesten mag de kwaliteit van de zorg natuurlijk niet aantasten”, benadrukt Maarten ten Berg van het Laboratorium Klinische Chemie en Haematologie (UMC Utrecht), die het onderzoek samen met internist Prabath Nanayakkara en Marlou van Beneden (Amsterdam UMC) leidde. “Klinische chemici zijn verantwoordelijk voor de kwaliteit van de testen, maar hebben ook zeker een rol in de kwaliteit van de zorg”, aldus ten Berg. “Een van de succesfactoren van dit onderzoek is de samenwerking van onze beroepsgroep met artsen.”
 
Aanvraaggedrag
De aanpak leidde tot een daling van de aanvragen met gemiddeld elf procent. Het verminderen van het aantal laboratoriumtesten had geen negatieve gevolgen, zoals een langere opnameduur in het ziekenhuis of onverwachte heropnamen. Belangrijke redenen voor het succes zijn onderwijs en wetenschappelijke onderbouwing van aanvragen, terugkoppeling van aanvraaggedrag, rolmodellen in een enthousiast projectteam en betrokkenheid van arts-assistenten. De werkwijze werd soms bemoeilijkt door tijdgebrek, wisselingen van arts-assistenten op afdelingen en gebrek aan beschikbaarheid van gegevens over aanvraaggedrag en feedback, maar het onderzoek verliep in grote lijnen naar wens.
 
Doen of Laten
Aanleiding was de behoefte om beter te begrijpen hoe het gebruik van laboratoriumtesten in ziekenhuizen kan worden verbeterd. Renuka Bindraban coördineerde het onderzoek. Zij werkte als promovenda bij het Laboratorium voor Klinische Chemie en Haematologie van het UMC Utrecht. Momenteel werkt zij als internist-in-opleiding bij het Amsterdam UMC en zij hoopt begin volgend jaar op dit onderwerp te promoveren. De resultaten van de studie zijn eind juli gepubliceerd op het JAMA Network. Het onderzoek maakt deel uit van het programma Doen of Laten dat streeft naar het terugdringen van overbodige zorghandelingen. Het programma laat zien hoe de beste zorg soms ook minder zorghandelingen kan betekenen. De werkwijze uit dit onderzoek dient als voorbeeld voor andere ziekenhuizen en wordt tussen 2019 en eind 2022 landelijk ingevoerd.

 

Aanvullende info ...

Raadpleeg de bron en/of aanbieder voor meer informatie over dit bericht. Nieuws kan veranderen, fouten of onjuistheden omvatten. Lees ook onze disclaimer en rapporteer a.u.b. berichten, reacties en/of beeld die ingaan tegen onze voorwaarden.

Klik op de onderstaande tags voor relevante berichten, indien aanwezig ...

Fotograaf of fotobureau: : INGImages
Bron bij dit artikel: : UMC Utrecht
Wat is de URL bij deze bron?: https://www.umcutrecht.nl/nl/Nieuws/Laboratoriumtests-het-mag-en-kan-minder
Originele titel: Laboratoriumtests: het mag en kán minder
Doelgroep: Zorgprofessionals, Studenten
Datum: 2019-08-11

Relevante artikelen ...

Vroeg borstkanker opsporen met tepelvocht Borstkanker is de meest voorkomende vorm van kanker bij vrouwen Kunnen we borstkanker nog eerder diagnosticeren met tepelvocht in plaats van een mamm... Ziekenhuis Mon, 13 Jun 2022, 16:11:51
Bij twee patiënten met long covid hersenvliesonstekingen ontdekt Er lopen verschillende onderzoeken naar de relatie tussen long covid en specifieke organen zoals hart of ademspier Onderzoekers van Amsterdam UMC e... Ziekenhuis Tue, 07 Jun 2022, 15:34:54
Na herseninfarct maakt stolseloplosser geen verschil voor het herstel Een herseninfarct – waarbij een stolsel plots een bloedvat in de hersenen afsluit – heeft vaak ernstige gevolgen Patiënten met een groot herseninfarc... Ziekenhuis Thu, 11 Nov 2021, 20:04:39
Studie naar moeilijk behandelbare vorm van hartfalen gestart Doel van het onderzoek is om meer inzicht te krijgen in het ontstaan van de ziekte en vinden van een behandeling Wetenschappers van het Erasmus MC le... Ziekenhuis Thu, 01 Jul 2021, 12:59:47
Behandeling van baarmoederhalskanker is verbeterd UMC Utrecht is in 2005 begonnen met MRI-gestuurde radiotherapie Goed nieuws over de behandelmogelijkheden voor patiënten met gevorderde baarmoederhal... Ziekenhuis Wed, 26 May 2021, 21:01:55
Combinatietherapie bij dikkedarmkanker noodzaak Dikkedarmkanker is een ziekte waar in Nederland jaarlijks ruim 4.800 mensen aan overlijden Het team van Oncode onderzoeker Hugo Snippert (UMC Utrecht... Ziekenhuis Tue, 06 Apr 2021, 10:52:54