Wetenschappers van het LUMC hebben nu als eersten bij muizen de complete moleculaire route van stamcel tot T-cel in kaart gebracht

De T-cel is misschien wel de belangrijkste imuuncel van het lichaam, maar eigenlijk wist niemand precies hoe hij ontstaat. Wetenschappers van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) hebben nu als eersten bij muizen de complete moleculaire route van stamcel tot T-cel in kaart gebracht. Ze publiceren hun bevindingen in het wetenschappelijke tijdschrift Science Advances.

Eigenlijk was het best gek dat onbekend was hoe een stamcel een T-cel wordt, vertelt onderzoeksleider prof. Frank Staal. “We wisten al wel precies hoe dat werkt voor andere immuuncellen, zoals B-cellen of myeloide cellen. Voor T-cellen was wel bekend welke factoren een rol spelen, maar niet precies hoe ze werken en met elkaar samenwerken. Dat willen we al jaren ophelderen.” Nieuwe technieken om in kleine hoeveelheden cellen te bekijken en de volgens Staal ‘gouden handen’ van promovendus Laura Garcia-Perez hebben nu een antwoord gebracht op die vraag. 

Aan het werk gezet
Uit muisexperimenten blijkt dat drie zogeheten transcriptiefactoren de stamcel gezamenlijk in de richting van de T-cel dwingen. Transcriptiefactoren zijn eiwitten die het aflezen van het DNA reguleren. “T-cellen ontwikkelen in de thymus (ook wel: zwezerik), een orgaan dat bovenop het hart ligt. Daar wordt de stamcel blootgesteld aan signalen die activerend werken op deze transcriptiefactoren. Nu blijkt dat de eerste factor de twee andere aan het werk zet. Zij verdelen vervolgens het werk: de een onderdrukt de neiging van de stamcel om andere immuuncellen te worden en de andere stimuleert de stamcel om T-cel te worden. Op die manier kan de stamcel maar een kant op: die van T-cel”, aldus Staal.

De experimenten om dit op te helderen waren technisch ongelooflijk ingewikkeld en gingen verder dan de immunologie, vertelt Staal. Zijn team werkte daarom samen met collega’s van de afdeling Humane Genetica. “De groep van Lucia Daxinger heeft heel veel kennis van bijvoorbeeld epigenetica, waar wij bij de afdeling Immunologie minder goed in thuis zijn. Dit resultaat is echt een voorbeeld van een fantastische samenwerking over de grenzen van vakgebieden.”

Thymus stimuleren
In eerste instantie is de opheldering van de route van stamcel tot T-cel een fijne bevrediging van wetenschappelijke nieuwsgierigheid. Maar het kan uiteindelijk ook implicaties hebben voor behandelingen, denkt Staal. “We weten nu hoe het zit bij de muis, maar we willen natuurlijk ook graag weten of het bij de mens hetzelfde werkt. Die kennis kunnen we bijvoorbeeld gebruiken om het immuunsysteem van ouderen te stimuleren. Als je ouder wordt, gaat de thymus minder goed werken en wordt je immuunsysteem minder krachtig. Het is nog toekomstmuziek, maar het zou mooi zijn als we de thymus bij ouderen kunnen aanzwengelen.”

Lees voor meer informatie het artikel Functional definition of a transcription factor hierarchy regulating T cell lineage commitment in Science Advances.

 

Aanvullende info ...

Raadpleeg de bron en/of aanbieder voor meer informatie over dit bericht. Nieuws kan veranderen, fouten of onjuistheden omvatten. Lees ook onze disclaimer en rapporteer a.u.b. berichten, reacties en/of beeld die ingaan tegen onze voorwaarden.

Klik op de onderstaande tags voor relevante berichten, indien aanwezig ...

Naam auteur en/of bewerkt door: LUMC
Fotograaf of fotobureau: : INGImages
Bron bij dit artikel: : LUMC
Wat is de URL bij deze bron?: https://www.lumc.nl/over-het-lumc/nieuws/2020/Augustus/stamcel-t-cel/
Originele titel: Wetenschappers ontdekken hoe een stamcel een T-cel wordt
Doelgroep: Zorgprofessionals, Studenten
Datum: 2020-08-03

Relevante artikelen ...

Eerste tekenen leverkanker al vroeg zichtbaar Dat blijkt uit onderzoek van wetenschappers van het Erasmus MC en Hubrecht Organoid Technology (HUB) In organoïden gemaakt van leverweefsel van patië... Wetenschap & onderwijs Tue, 24 Aug 2021, 13:32:32
Zijn door poepdonatie de bacteriën van de ontvanger te beïnvloeden De microbiële gemeenschap in de darmen, ook bekend als de darmmicrobiota, speelt een belangrijke rol bij het gezond houden van het lichaam Fecale mic... Wetenschap & onderwijs Sun, 22 Aug 2021, 06:55:30
Ontwikkeling innovatief kankermedicijn krijgt financiering Een tumor bezit vaak verschillende type cellen en kenmerken, waardoor ze lastig heel specifiek  te behandelen zijn Wetenschappers van het Maastr... Wetenschap & onderwijs Sun, 25 Jul 2021, 16:06:26
Nederland heeft leidende rol bij ontwikkeling van nieuwe tuberculosebehandelingen Tuberculose staat in de top 10 doodsoorzaken wereldwijd en is de grootste bron van infecties Om de ontwikkeling van nieuwe veilige behandelingen voor... Wetenschap & onderwijs Thu, 15 Jul 2021, 11:27:51
LUMC-onderzoekers krijgen beurs Vidi maakt samen met de Veni- en Vici-beurzen deel uit van het NWO-Talentprogramma Drie LUMC-wetenschappers ontvangen een Vidi-beurs van wetenschapsf... Wetenschap & onderwijs Wed, 14 Jul 2021, 13:07:39
Nieuwe toepassingsmogelijkheden voor Sonlicromanol Dit maakt verder onderzoek naar het middel voor vormen van kanker interessant Khondrion, spin-off van het Radboudumc, is bezig met de ontwikkeling va... Wetenschap & onderwijs Mon, 12 Jul 2021, 16:31:39