Promovendi Maria Kaisar en Dicky Tahapary verlieten hun geboorteland Indonesië voor een promotietraject aan het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC).

Op 19 september verdedigden ze beiden hun proefschrift. Ze kijken terug op een leerzame periode en nemen de opgedane kennis mee terug naar Indonesië.

Zonder man en familie, maar met een helder doel voor ogen kwam Maria Kaisar naar het LUMC: parasitaire wormen en hun interactie met het menselijke immuunsysteem onderzoeken. Met als uiteindelijke doel om mogelijk medicijn te vinden tegen veelvoorkomende ontstekingsziektes, zoals diabetes, astma en coeliakie, gebaseerd op een molecuul dat deze parasiet maakt. Wereldwijd zijn ruim 1,5 miljard mensen geïnfecteerd met parasitaire wormen. Zo’n infectie heeft nadelen omdat het klachten veroorzaakt, maar ook voordelen omdat de infectie de gastheer beschermt tegen ziektes als gevolg van een overactief immuunsysteem.

Het onderzoek van Kaiser bestond uit twee delen: het vinden van een moleculaire test om infecties op te sporen en het bestuderen van het moleculaire mechanisme waarmee het lichaam reageert op de parasitaire wormen. “Ik heb gekeken hoe de parasieten het afweersysteem in gang zetten. Daarvoor keek ik met name naar de dendritische cellen. Die kunnen ziekteverwekkers vastgrijpen, verwerken en aan andere cellen laten zien. Die zetten vervolgens in het lichaam allerlei processen in werking.”

Medicijn nog toekomstmuziek

En, heeft ze een nieuw medicijn gevonden? “Nee, nog niet. Maar dat is ook toekomstmuziek.” Wel neemt ze de vergaarde kennis van de afgelopen 4,5 jaar mee terug naar Indonesië. “De faciliteiten in het LUMC zijn heel geavanceerd, waardoor ik ingewikkelde experimenten kon doen. Dit type fundamenteel onderzoek is in Indonesië nog niet mogelijk.” Kaisar gaat het LUMC zeker missen. “Deze hele ervaring was geweldig en ik hoop dat ik deel kan blijven uitmaken van de langdurige samenwerking tussen het LUMC en Indonesië.”

Behandeling tegen wormen

Tijdens de eerste helft van zijn promotietraject reisde Dicky Tahapary, samen met zijn Nederlandse collega Karin de Ruiter, regelmatig terug naar het eiland Flores in zijn geboorteland. Een landelijk gebied waar het merendeel van de bewoners geïnfecteerd zijn met parasitaire wormen in het maag-darmkanaal. “Uit eerder onderzoek wisten we al dat mensen die zo’n infectie hebben, minder vaak diabetes type 2 hebben. Maar of er sprake was van oorzaak-gevolgrelatie was onbekend”, aldus Tahapary.

Hij zette daarom een grootschalig experiment op waarbij alle bewoners van drie dorpen op Flores willekeurig werden behandeld met een medicijn tegen wormen ofwel met een placebo. “Na de behandeling zagen we een stijging van de insulineresistentie bij de mensen die waren behandeld tegen wormen. Dit betekent dat deze mensen een hoger risico hebben om later diabetes type 2 te ontwikkelen”, legt hij uit.

Signalen van diabetes in de gaten houden

Het lijkt een dubbele boodschap, want moeten we nu stoppen met het behandelen van de worminfectie om diabetes type 2 te voorkomen? “Die vraag krijg ik heel vaak en het is een lastige. Ik denk dat we in ieder geval mensen die we pillen geven tegen de wormen, beter in de gaten moeten houden voor signalen van diabetes.”

Een mooie taak voor de promovendus zelf, want nu zijn promotietraject is afgerond gaat hij samen met zijn vrouw en drie zoons weer terug naar Jakarta om daar te werken als internist. Maar Tahapary keert het onderzoek niet helemaal de rug toe. “Ik ben van plan om de samenwerking met de LUMC-afdeling parasitologie voort te zetten en daarnaast een samenwerking op te zetten met de endocrinologie- en de epidemiologie-afdeling, zodat we dit verder kunnen uitzoeken. De wetenschappelijke omgeving in Nederland is heel stimulerend, en dat wil ik graag overbrengen naar Jakarta. De beste manier hiervoor is volgens mij om de uitwisseling te laten groeien van studenten, onderzoekers en clinici tussen het LUMC en de medische faculteit van de Universitas Indonesia.”

Maria Kaisar en Dicky Tahapary kwamen naar Leiden in het kader van de langlopende samenwerking tussen het LUMC en de Faculty of Medicine van de Universitas Indonesia in Jakarta. Beiden zien de voordelen van deze intensieve samenwerking en Tahapary lichtte dat samen met prof. Yazdanbakhsh toe bij de opening van de Asian Library van de Universiteit Leiden op 14 september.

Bron: LUMC

 

Aanvullende info ...

Raadpleeg de bron en/of aanbieder voor meer informatie over dit bericht. Nieuws kan veranderen, fouten of onjuistheden omvatten. Lees ook onze disclaimer en rapporteer a.u.b. berichten, reacties en/of beeld die ingaan tegen onze voorwaarden.

Klik op de onderstaande tags voor relevante berichten, indien aanwezig ...

Fotograaf of fotobureau: : INGImages
Datum: 2019-12-06

Relevante artikelen ...

Onderzoek naar gevoelloosheid in onderbenen en voeten bij diabetes Diabetes mellitus (suikerziekte) is met zo’n 1,2 miljoen patiënten een van de meest voorkomende chronische ziekten in Nederland Ongeveer de helft v... Wetenschap & onderwijs Wed, 04 Dec 2019, 11:34:05
Snelle bepaling effect van veranderingen in borstkankergen PALB2 Varianten die zorgen voor een subtiele verandering in het eiwit worden echter niet goed begrepen Vrouwen met een genetische verandering in het PALB... Wetenschap & onderwijs Mon, 25 Nov 2019, 20:47:06
Verband aangetoond tussen verstoord dag-nachtritme en slagaderverkalking Het was al bekend dat hart- en vaatziekten vaker voorkomen bij mensen die in ploegendiensten werken Verstoring van het dag-nachtritme leidt bij muize... Wetenschap & onderwijs Tue, 15 Oct 2019, 09:41:04
Zuurstoftekort in autoimmuunziekte sclerodermie Zoals vaak bij auto-immuunziektes is de overdreven reactie van het immuunsysteem ‘teveel van het goede’ Dankzij het onderzoek dat afgelopen maandag l... Wetenschap & onderwijs Thu, 10 Oct 2019, 15:40:46
Subsidie voor onderzoek om met speurstoffen in lichaam kankerpatiënt te kijken Er komen steeds meer therapieën die ingrijpen op het immuunsysteem, de zogeheten immunotherapie Met een Europese subsidie van 30 miljoen euro ontwikk... Wetenschap & onderwijs Wed, 02 Oct 2019, 12:12:51
Persoonlijke therapie vereist bij alvleesklierkanker Het lukt bij steeds meer vormen van kanker om in het lab uit tumorweefstel van een patiënt mini-tumoren, organoïden, te kweken De ene kanker is de an... Wetenschap & onderwijs Wed, 02 Oct 2019, 11:34:22