In totaal krijgen zo’n 60 ex-ic-patiënten, onder wie veel ex-Covid-19-patiënten, nazorg van gespecialiseerde zorgverleners zodra zij thuiskomen

Patiënten die na de intensive care terugkeren naar huis, worden daar overvallen door grote onzekerheid. Hoe moet het nu verder met hun herstel? Gelukkig staan zij er niet meer alleen voor. Patiënten in de regio’s in de regio’s Amsterdam-Amstelland, het Gooi en Flevoland worden voortaan direct na thuiskomst opgevangen door een team van gespecialiseerde zorgverleners, bestaande uit een fysiotherapeut, ergotherapeut en diëtist. Dit initiatief, opgezet door lector Marike van der Schaaf (HvA en Amsterdam UMC) en onderzoeker Fysiotherapie Mel Major, werpt inmiddels zijn vruchten af.

In totaal krijgen zo’n 60 ex-ic-patiënten, onder wie veel ex-Covid-19-patiënten, nazorg van gespecialiseerde zorgverleners zodra zij thuiskomen. Dat blijkt een grote verbetering voor een patiëntengroep die zich voorheen erg onzeker voelde. Het post-intensive care syndroom (PICS) werd tot voor kort weinig herkend, en er was nog geen structurele nazorg geregeld voor ex-ic-patiënten die naar huis terugkeerden.

Het REACH-netwerk van zorgverleners dat nu meteen in actie komt bij ex-ic-patiënten, is opgezet door lector Marike van der Schaaf en promovenda Fysiotherapie Mel Major. Zij inventariseerden twee jaar terug wat er miste in de zorg aan ex-ic-patiënten, en trainden de afgelopen tijd zorgverleners vanuit verschillende vakgebieden in de post-ic-problematiek.

Oude situatie: zelf assertief zijn
“Hiervoor was er niet zo veel geregeld voor patiënten die na de ic thuiskwamen”, licht Mel Major toe. “Ze kregen wel een verwijsbrief mee uit het ziekenhuis, maar moesten zelf zo assertief zijn om een fysiotherapeut te zoeken.” Maar dat is geen sinecure: het is van belang dat een fysiotherapeut veel afweet van ic-problematiek. “Je belast ex-ic-patiënten al heel snel te veel”, aldus Major.

Een diëtist was ook niet standaard, maar mag echt niet ontbreken voor het herstel. Major: “Van de ic-patiënten die kunstmatig beademd zijn, blijkt zo’n 80 procent ondervoed bij thuiskomst. Mensen raken wel 7 tot 10 kilo kwijt tijdens hun verblijf op de ic. Soms denken mensen dat dit goed nieuws is; bijvoorbeeld ex-coronapatiënten die wat overgewicht hadden voor hun opname. Maar zij hebben op de ic vooral spiermassa verloren; dat train je niet zomaar terug.”

Een gespecialiseerde diëtist is daarom onmisbaar om de lichaamssamenstelling te meten, en om te bepalen welke voeding iemand nodig heeft om te revalideren. Major: “Als de patiënt gaat trainen zonder dat zijn/haar voeding daarop wordt aangepast, kun je heel erg de mist in gaan.”

Klein energiepakketje
Een gespecialiseerde ergotherapeut mag tot slot niet ontbreken. Deze komt om de hoek kijken, zodra de ex-ic-patiënt merkt dat hij/zij cognitief nog niet de oude is. De patiënt loopt hier vaak tegenaan na drie tot zes maanden, omdat de werkgever dan de druk opvoert om terug te keren op de werkvloer. En dat terwijl iemand vaak dingen nog onvoldoende kan onthouden, en er nog helemaal niet klaar voor is om te functioneren op zijn of haar oude niveau.

Ex-ic-patiënten hebben heel weinig energie, en moeten ook hiermee dealen. De ergotherapeut helpt hen hiermee om te gaan. Het is ook veel onvoorspelbaarder hoe belastend activiteiten zijn. Major: “Iemand kan zich nog energiek voelen bij het opstaan, maar na een rondje stofzuigen of een telefoongesprek plotseling weer totaal opgebrand zijn. Je moet met een veel kleiner ‘energiepakketje’ de dag doorkomen. De ergotherapeut biedt hulp en praktische oplossingen hierbij, zodat iemand bijvoorbeeld toch boodschappen of een andere voor hem/haar belangrijke activiteit kan doen.”

Resultaten: patiënten fysiek sterker en meer tevreden
De nieuwe vorm van nazorg voor ex-ic-patiënten, met zowel een gespecialiseerde fysiotherapeut, diëtist als ergotherapeut, blijkt een succes. Zo laten voorlopige analyses onder de deelnemers van het REACH-onderzoek zien dat zij na een half jaar fysiek sterker zijn dan de patiënten uit de controlegroep, die zonder een gespecialiseerd zorgteam revalideren. Onder de gevolgde deelnemers zijn ook veel ex-coronapatiënten.

Mel Major volgt de deelnemers uit het onderzoek een half jaar en meet onder meer de conditie van de ademspieren, uithoudingsvermogen en handknijpkracht. Deelnemers vullen daarnaast vragenlijsten in over angst, trauma, depressie en ervaren gezondheid. Indien nodig wordt ook een psycholoog ingeschakeld. De behoeften van de patiënt zijn altijd leidend: hij/zij bepaalt welke zorg nodig is en welke gespecialiseerde zorgverleners worden betrokken bij het herstel. 

De deelnemers aan het REACH-traject blijken erg tevreden over de geboden zorg in vergelijking met de controlegroep (bestaande uit patiënten die met een eigen therapeut revalideren, patiënten zonder therapeut en patiënten in een revalidatiecentrum).

Zo’n 60 zorgverleners in de regio’s Amsterdam-Amstelland, het Gooi en Flevoland zijn inmiddels getraind vanuit het REACH-onderzoek, en ruim 30 zorginstellingen (praktijken en ziekenhuizen)verwijzen inmiddels door naar het netwerk. De samenwerking tussen zorgverleners uit het REACH-netwerk verloopt heel efficiënt. Daarom wil men dit netwerk nu ook uitbreiden naar de rest van Nederland.

 

Aanvullende info ...

Raadpleeg de bron en/of aanbieder voor meer informatie over dit bericht. Nieuws kan veranderen, fouten of onjuistheden omvatten. Lees ook onze disclaimer en rapporteer a.u.b. berichten, reacties en/of beeld die ingaan tegen onze voorwaarden.

Klik op de onderstaande tags voor relevante berichten, indien aanwezig ...

Naam auteur en/of bewerkt door: HvA
Fotograaf of fotobureau: : INGImages
Bron bij dit artikel: : HvA
Wat is de URL bij deze bron?: https://www.hva.nl/subsites/nl/urban-vitality/nieuws/2019/2020/06/ex-ic-patient-staat-er-thuis-niet-meer-alleen-voor.html
Originele titel: Ex-ic-patiënt staat er thuis niet meer alleen voor
Doelgroep: Zorgprofessionals, Mantelzorgers
Datum: 2020-06-23

Relevante artikelen ...

Diëtistische benadering bij revalidatie na corona nodig Meer zorguren en vergoeding nodig voor langdurige begeleiding van ex-Covid-19 patiënten Voor herstel en revalidatie van Covid-19 patiënten is in veel... Thuiszorg Thu, 14 May 2020, 14:25:42
Dicht bij huis revalideert COVID-patiënt het best Het is belangrijk dat de revalidatiezorg zo dicht mogelijk bij huis plaatsvindt Langdurig op de IC liggen, laat z’n sporen na. Veel patiënten komen... Thuiszorg Mon, 04 May 2020, 09:47:50
De zorg thuis wordt steeds complexer Wat goede zorg thuis is staat beschreven in het nieuwe kwaliteitskader Wijkverpleging Cliënten blijven langer thuis wonen. Ook wordt de zorg steeds c... Thuiszorg Fri, 08 Mar 2019, 15:09:19
Investering van 90 miljoen euro om e-health te stimuleren Denk aan toepassingen zoals valsensoren, wondverzorging op afstand en elektronische sleuteloplossingen Het kabinet investeert 90 miljoen euro om e-he... Thuiszorg Mon, 21 Jan 2019, 10:34:24
Kwaliteitskader wijkverpleging beschikbaar In de publieksversie staat in acht punten beschreven welke kwaliteit zorg de cliënt mag verwachten van de wijkverpleging De publieksversie van het Kw... Thuiszorg Thu, 01 Nov 2018, 20:08:53