Een nieuwe behandeling met peptiden kan wellicht uitkomst bieden in de bestrijding van resistente bacteriën

Hoe genees je bacteriële infecties die niet te bestrijden zijn met antibiotica? Dat kan met peptiden: korte ketens van aminozuren, de bouwstenen van eiwitten. Onderzoekers van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC), Academisch Medisch Centrum (AMC) en Brandwondenzorg Nederland publiceren hierover in Science Translational Medicine.

Dat steeds meer bacteriën niet reageren op antibiotica, is erg zorgwekkend. Een nieuwe behandeling met peptiden kan wellicht uitkomst bieden. In het Europees onderzoeksconsortium Biofilm Alliance (BALI) ontwikkelden de onderzoekers van de afdelingen Infectieziekten van het LUMC en Medische Microbiologie van het AMC een variant op een peptide dat een rol speelt in het menselijk afweersysteem. Onze afweer zet dit peptide – genaamd LL-37 – in tegen infecties. “We maakten een aantal varianten op LL-37 en bepaalden welke variant het beste werkte tegen bacteriën”, vertelt dr. Peter Nibbering van het LUMC. Variant SAAP-148 bleek het meest effectief, zelfs krachtiger dan LL-37 zelf.

Bacteriën opgeruimd
De onderzoekers testten SAAP-148 op bacteriekweken in het lab en op modellen van een verwonde huid. De resultaten waren positief: alle bacteriën werden opgeruimd, ook bacteriën die resistent waren tegen antibiotica en zelfs bacteriën die een beschermende laag om zich heen hadden gevormd. “Dit soort laagjes biofilms hechten zich vaak aan katheters, infuuslijnen en protheses. Daardoor zijn bacteriële infecties van bijvoorbeeld een kunstheup of -knie moeilijk te bestrijden met antibiotica”, zegt dr. Bas Zaat van het AMC. “De verwachting is dat het met peptiden wél gaat lukken.” Ook bacteriën die in een soort rusttoestand verkeren en daardoor tolerant zijn voor antibiotica, reageerden goed op het peptide.

Leeglopende ballon
Het peptide werkt door de buitenkant van de bacterie, het zogeheten celmembraan, te verstoren. “Het peptide maakt het celmembraan instabiel, waardoor de inhoud naar buiten komt en de bacterie leegloopt als een ballon”, legt Nibbering uit. “Dit werkt trouwens ook zo op celmembranen van schimmels. Tegen schimmels is SAAP-148 daarom ook effectief, maar daar hebben we nog geen verder onderzoek naar gedaan.”

Geen resistentie
Bacteriën muteren snel en kunnen daardoor resistent worden. Dat is een groot probleem bij de ontwikkeling van nieuwe medicijnen. De onderzoekers zagen dat het voor bacteriën veel moeilijker is om resistentie te ontwikkelen tegen SAAP-148 dan tegen conventionele antibiotica. “Mogelijk komt dat doordat het peptide de bacterie heel snel doodt, namelijk binnen enkele minuten”, zegt LUMC-onderzoeker dr. Anna de Breij. “Dat maakt de kans op mutaties veel kleiner dan bij middelen die langzamer werken, zoals antibiotica.”

Vervolgonderzoek 
In samenwerking met het bedrijf Madam Therapeutics gaan de onderzoekers het medicijn nu testen bij mensen. “We moeten de veiligheid en de effectiviteit eerst goed in kaart brengen”, licht Nibbering toe. "Het peptide zal zeker niet voor 2020 op de markt komen." De onderzoeker denkt niet dat het peptide antibiotica gaat vervangen, “maar dat het een belangrijke plaats in gaat nemen in de bestrijding van (resistente) infecties naast traditionele antibiotica. Uiteindelijk moeten we toe naar een heel scala aan therapieën tegen bacteriën”

Het wetenschappelijke artikel ‘The antimicrobial peptide SAAP-148 Combats Drug-Resistant Bacteria and Biofilms'  is op 10 januari verschenen in Science Translational Medicine.

 


Aanvullende info ...

Raadpleeg de bron en/of aanbieder voor meer informatie over dit bericht. Nieuws kan veranderen, fouten of onjuistheden omvatten. Lees ook onze disclaimer en rapporteer a.u.b. berichten, reacties en/of beeld die ingaan tegen onze voorwaarden.

Klik op de onderstaande tags voor relevante berichten, indien aanwezig ...

Fotograaf of fotobureau: : INGImages
Bron bij dit artikel: : AMC
Wat is de URL bij deze bron?: https://www.amc.nl/web/ons-amc/ons/nieuwe-behandeling-schakelt-resistente-bacterien-uit-.htm
Originele titel: Nieuwe behandeling schakelt resistente bacteriën uit
Doelgroep: Zorgprofessionals
Datum: 2018-01-11

Relevante artikelen ...

Antibioticagebruik bij pasgeborenen kan veilig worden teruggedrongen Onderzoekers van Erasmus MC en Luzerner Kantonsspital (Zwitserland) hebben een manier gevonden om het gebruik van antibiotica terug te dringen bij pas... Wetenschap & onderwijs Thu, 21 Sep 2017, 13:14:40
Opsporing naar darmkanker kan beter Het landelijk onderzoek naar darmkanker kan nog verder worden verbeterd door het zoeken naar een combinatie van verschillende eiwitten. Het landelijk... Wetenschap & onderwijs Tue, 21 Nov 2017, 16:00:10
Verslaving is een hersenziekte Verslaving moet worden behandeld als een hersenziekte Verslaving is een hersenziekte en moet als zodanig worden behandeld. Dat stelt de Amerikaanse p... Wetenschap & onderwijs Sat, 06 Jan 2018, 13:23:32
Exoom verklapt oorzaak afweerstoornis Nieuwe combinatie genetisch en immunologisch onderzoek   Het in kaart brengen van alle eiwit-coderende regio’s (exoom) van het menselijke DNA... Wetenschap & onderwijs Mon, 11 Sep 2017, 09:30:31
Zeldzame kennis delen Om patiënten met zeldzame ziekten beter te kunnen behandelen, heb je gegevens van zoveel mogelijk patiënten nodig. Om die schaalgrootte te realiser... Wetenschap & onderwijs Thu, 13 Jul 2017, 18:45:21

(advertentie)