Helaas blijft de overleving van een aantal kankersoorten zeer laag, zoals voor mesothelioom en alvleesklierkanker

De overleving vijf jaar na een diagnose kanker is gestegen naar 66%. Dat blijkt uit cijfers van de Nederlandse Kankerregistratie voor patiënten met een diagnose kanker in de periode 2011-2020. Bij patiënten die in de tien jaren daarvoor (van 2001 tot 2011) kanker kregen, was de 5-jaarsoverleving nog 58%. De 5-jaarsoverleving stijgt gemiddeld met bijna 1% per jaar, onder andere dankzij verbeterde diagnostiek en behandelingen. Het aantal diagnoses van kankersoorten met een relatief gunstige prognose is sneller gestegen dan van kankersoorten met een slechtere prognose. Dit draagt bij aan de stijging van de overleving van alle kankersoorten samen. Helaas blijft de overleving van een aantal kankersoorten zeer laag, zoals voor mesothelioom en alvleesklierkanker. Ook bij onder andere blaas- en maagkanker is weinig vooruitgang geboekt.

Het gaat om de relatieve* overleving waarbij rekening wordt gehouden met overlijden door andere oorzaken. De 10-jaarsoverleving is gestegen naar 59%, in de periode 1991-2000 was dit nog 43%. Voor alle kankersoorten zijn de meest recente overlevingscijfers, zowel per diagnosejaar als per 10-jaarperiode, te raadplegen op www.iknl.nl/nkr-cijfers. Het meest recente jaar waarvoor de 5-jaarsoverleving berekend kan worden is 2016.

Overleving varieert sterk per soort kanker
Op basis van de 5-jaarsoverleving kunnen drie groepen kanker worden onderscheiden: een groep met een relatief hoge overleving (75% of meer). Hiertoe behoren onder andere veelvoorkomende kankersoorten als kanker van de borst, prostaat en huid, en ook sommige vormen van lymfklierkanker. Van de middengroep is de 5-jaarsoverleving 30-75%. Dit geldt onder andere voor kanker van de darm, blaas, nier, hoofd-hals en baarmoederhals. De groep met de laagste overleving (minder dan 30%) omvat onder andere longkanker, maag- en slokdarmkanker, alvleesklierkanker en acute myeloïde leukemie.

Grootste stijging bij hematologische maligniteiten
Vooral bij hematologische maligniteiten (bloed- en lymfeklierkanker), zoals leukemie en non-hodgekinlymfoom, is de 5-jaarsoverleving de afgelopen decennia sterk gestegen. Ook bij kanker van de prostaat, nier, schildklier, darm, keelholte, lever en long was er een stijging van minstens 10%.

Bij een aantal soorten kanker met een slechte prognose werd er vrijwel geen vooruitgang geboekt. De overleving vijf jaar na een diagnose blaaskanker is rond de 54% en amper veranderd in de afgelopen dertig jaar. Ook voor patiënten met maagkanker is er vrijwel geen vooruitgang geboekt, de 5-jaarsoverleving is hier 22%. De overleving van uitgezaaide kanker waarbij de locatie van de primaire tumor niet gevonden is (Primaire tumor onbekend) is ongeveer stabiel gebleven en bedraagt slechts vijf procent. Ook bij mesothelioom (longvlieskanker) is vijf jaar na de diagnose nog maar vijf procent van de patiënten in leven. Net als bij alvleesklierkanker waarbij de overleving, na enkele punten stijging in de laatste decennia, ook vijf procent is.

Effect COVID-19
Als gevolg van COVID-19 was er in 2020 en 2021 oversterfte in Nederland. De 1-jaarsoverleving van alle kankersoorten met een diagnose in 2020 was een procent lager dan in 2019 (81% versus 82%). Deze daling van de 1-jaarsoverleving komt doordat in 2020 minder kankers met een hoge overlevingskans zijn gediagnosticeerd, zoals borst-, darm- en prostaatkanker. De gemiddelde overleving over alle kankersoorten samen valt daardoor lager uit. Door de onderbreking van de bevolkingsonderzoeken voor borst- en darmkanker werden er minder kankers in lage stadia, die een relatief goede prognose hebben, gediagnosticeerd. En doordat er minder huisartsbezoeken waren en dus minder PSA-testen door de huisarts zijn afgenomen, zijn er ook minder prostaatkankerdiagnoses gesteld. Er zijn in 2020 vrijwel evenveel mensen aan kanker overleden als in 2019 (45.840 versus 45.878).

De 2-, 3-, 4- en 5-jaarsoverleving van patiënten met follow-up tot in 2020 zijn 1% hoger dan in 2019. Voor patiënten die in de jaren voor 2020 een diagnose hebben gekregen, geldt dus dat de overleving is gestegen volgens de gebruikelijke trend. Daarmee lijkt het erop dat er onder kankerpatiënten niet meer oversterfte door de COVID-19-pandemie was dan onder niet-kankerpatiënten.

Nederlandse Kankerregistratie
De Nederlandse Kankerregistratie is een landelijke databank met betrouwbare gegevens over o.a. het voorkomen van kanker (incidentie) en de overleving van kanker, beheerd door Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL). De databank wordt gebruikt voor wetenschappelijk onderzoek, klinische studies en voor onderzoek naar de kwaliteit van zorg. IKNL presenteert jaarlijks de overlevingscijfers op basis van de Nederlandse Kankerregistratie. Met deze gegevens reflecteren zorgprofessionals, beleidsmakers en anderen op de kwaliteitsontwikkelingen van de afgelopen jaren, met als doel om zorg en preventie steeds verder te verbeteren.

Relatieve overleving*
IKNL berekent de zogeheten ‘relatieve overleving’. Dat betekent dat waargenomen overlevingscijfers van kankerpatiënten worden gecorrigeerd voor niet kanker-gerelateerde sterfte. Kankerpatiënten kunnen immers ook overlijden aan andere oorzaken dan kanker.

Kijk hier voor meer informatie

 

Aanvullende info ...

Raadpleeg de bron en/of aanbieder voor meer informatie over dit bericht. Nieuws kan veranderen, fouten of onjuistheden omvatten. Lees ook onze disclaimer en rapporteer a.u.b. berichten, reacties en/of beeld die ingaan tegen onze voorwaarden.

Klik op de onderstaande tags voor relevante berichten, indien aanwezig ...

Naam auteur en/of bewerkt door: IKNL
Fotograaf of fotobureau: : INGImages
Bron bij dit artikel: : IKNL
Wat is de URL bij deze bron?: https://iknl.nl/nieuws/2022/overleving-kankerpatienten-stijgt,-maar-niet-bij-a
Originele titel: Overleving kankerpatiënten stijgt, maar niet bij alle kankersoorten
Doelgroep: Zorgprofessionals, Beleidsmakers, Mantelzorgers, Studenten
Datum: 2022-08-23

Relevante artikelen ...

Investering van 2,5 miljoen euro in informele zorg door KWF Op dit moment leven in Nederland meer dan 830.000 mensen met of na kanker Elf projecten op het gebied van informele zorg voor kankerpatiënten krijgen... Anders Wed, 23 Nov 2022, 11:05:57
In huisarts-patiëntgesprekken zijn onderbrekingen niet altijd negatief Mannelijke huisarsten bleken gesprekken vaker op een verstorende manier te onderbreken dan vrouwelijke huisartsen Artsen hebben de neiging een patiën... Anders Tue, 08 Nov 2022, 15:44:16
‘Oog voor Dementie’ pleit voor een humanere kijk op dementiezorg Oog voor Dementie wordt gesteund door ambassadeur en radiopresentator Frank van der Lende en organisaties als Zilveren Kruis en Zorg en Zekerheid Men... Anders Mon, 24 Oct 2022, 10:20:51
Miljoenen investering KWF in centra voor mensen met kanker Met de KWF financiering van 16 miljoen euro kan elk IPSO-centrum een betaalde kracht aannemen en wordt de brancheorganisatie IPSO ondersteund Psychos... Anders Thu, 01 Sep 2022, 05:20:08
Blijven werken aan communicatie met patiënt Goed kunnen praten met je patiënt belangrijker dan ooit Een medisch specialist moet zich een leven lang blijven bijscholen op zijn vakbekwaamheid. Ma... Anders Tue, 21 Jun 2022, 10:33:44
Ook relatief jonge mensen kunnen de diagnose dementie krijgen Veel mensen denken dat dementie een ouderdomsziekte is maar ongeveer 10 % van de mensen met dementie in Nederland krijgt dit vóór hun 65ste Relatief ... Anders Fri, 27 May 2022, 07:16:06

Volg het nieuws ook via...

 

facebook Facebook

twitter Twitter

rss RSS

mail E-mail nieuwsbrief

 ZorgKrant.nl binnen Twitter.com