Het eiwit HLTF heeft een belangrijke rol bij het repareren van schade aan het DNA

Onderzoekers van het Erasmus MC hebben een nieuwe speler ontdekt bij het herstellen van schade aan het DNA. Het eiwit HLTF vervult een voorheen onbekende rol. ‘Achteraf gezien is het logisch dat deze stap miste.’

Dat de plaatjes over DNA-reparatie in de leerboeken nog niet compleet zijn, weten alle wetenschappers die aan dit onderwerp werken. ‘We zijn daarom altijd op zoek naar nieuwe eiwitten die een rol spelen bij het repareren van DNA-schade’, vertelt hoofdonderzoeker prof. Jurgen Marteijn van de afdeling Moleculaire Genetica.

Recent slaagde zo’n zoektocht met de vondst van het eiwit genaamd HLTF. Het leidde tot een publicatie in het wetenschappelijke tijdschrift Molecular Cell, met promovendi Marvin van Toorn en Yasemin Turkyilmaz als gedeelde eerste auteurs.

DNA-schade
Het eiwit HLTF heeft een belangrijke rol bij het repareren van schade aan het DNA. Die schade ontstaat elke dag duizenden keren, bijvoorbeeld door UV-straling van de zon. Reparatie is belangrijk, want ongerepareerde schades kunnen leiden tot kanker en versnelde veroudering. In elke cel zit daarom een moleculaire machine die constant het DNA afspeurt naar schade en die herstelt. Voor schades ontstaan door UV-straling, heet dit proces nucleotide excisie reparatie, ofwel NER.

Wordt een schade gevonden? Dan worden eiwitten opgetrommeld die het beschadigde stukje DNA uit de streng knippen. En dit is waar HLTF om de hoek komt kijken. Marteijn: ‘Voorheen dachten we dat het losgeknipte stukje met de schade vanzelf uit het DNA viel, waarna het gat wordt opgevuld met onbeschadigd DNA. Nu blijkt dat HLTF het losgeknipte stukje actief uit het DNA gooit.’ Zonder HLTF blijft het losgeknipte stukje beschadigd DNA zitten en kan het reparatieproces niet verder.

Loslaten
HLTF vervult dus een rol waarvan de wetenschappers nog niet wisten dat die bestond. Al hadden ze achteraf gezien wel aanwijzingen, vertelt Marteijn. ‘We wisten dat de eiwitten die de schade herkennen en de knip-eiwitten aantrekken heel stevig aan het DNA vastzitten. Het is dus best logisch dat dit complex niet ineens loslaat nadat de schade is losgeknipt. Nu we HLTF hebben ontdekt, is het logisch dat de extra stap nodig is. Hoe maak je anders ruimte voor de eiwitten die het gat moeten opvullen?’

Hun ontdekking is volgens de wetenschappers aanleiding om de schematische plaatjes van het reparatiemechanisme NER in wetenschappelijke artikelen en lesboeken aan te passen. Er moet een nieuw bolletje bij. Dit gebeurde eerder ook al met de ontdekking van het reparatie-eiwit ELOF1. ‘Het lijkt nu alsof we elk jaar zo’n grote ontdekking doen, maar het gaat met horten en stoten. Dat is wetenschap’, aldus Marteijn.

Tumor met minder HLTF
Marteijn ziet ook kansen voor vervolgonderzoek. ‘Veel soorten chemotherapie doden kankercellen door het DNA te beschadigen. En van sommige tumoren weten we dat ze het HLTF-eiwit minder of helemaal niet tot expressie brengen. Deze tumoren zijn in theorie dus extra kwetsbaar voor chemotherapie waarvan de DNA-schade normaal gesproken door NER wordt opgeruimd. Als van tevoren bekend is dat een tumor minder HLTF aanmaakt, kan dat reden zijn om bij deze patiënten zo’n vorm van chemo te gebruiken, zodat de tumorcellen extra gevoelig zijn’. Of dat inderdaad zo werkt, wil Marteijn verder onderzoeken.


 

Aanvullende info ...

Raadpleeg de bron en/of aanbieder voor meer informatie over dit bericht. Nieuws kan veranderen, fouten of onjuistheden omvatten. Lees ook onze disclaimer en rapporteer a.u.b. berichten, reacties en/of beeld die ingaan tegen onze voorwaarden.

Klik op de onderstaande tags voor relevante berichten, indien aanwezig ...

Naam auteur en/of bewerkt door: Erasmus MC / Berit Sinterniklaas
Fotograaf of fotobureau: : INGImages
Bron bij dit artikel: : Erasmus MC
Wat is de URL bij deze bron?: https://amazingerasmusmc.nl/biomedisch/eiwit-vervult-voorheen-onbekende-rol-bij-reparatie-van-dna-schade/
Originele titel: Eiwit vervult voorheen onbekende rol bij reparatie van DNA-schade
Doelgroep: Zorgprofessionals, Studenten
Datum: 2022-03-14

Relevante artikelen ...

Hulp gevraagd om resistente bacterie te stoppen De onderzoekers maken zich zorgen over de snelle verspreiding van de resistente Pseudomas-bacterie Onderzoekers van het Erasmus MC zoeken Rotterdamme... Wetenschap & onderwijs Sun, 02 Oct 2022, 07:36:51
Mogelijk is dementie een minder groot probleem dan gedacht Dementie is een verzamelnaam voor meer dan 10 hersenziektes, waarvan de ziekte van Alzheimer de bekendste is Het aantal mensen met dementie zal de ko... Wetenschap & onderwijs Thu, 23 Jun 2022, 12:57:35
Het is zinvol om mensen met een hoog risico op alvleesklierkanker te screenen Alvleesklierkanker kent een slechte overleving Uit een studie die al 20 jaar in het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) loopt, blijkt dat een j... Wetenschap & onderwijs Wed, 08 Jun 2022, 13:28:27
Kans op nieuwe vorm van kankertherapie Vaccin bleek effectief in proefdieren 35 honden met blaaskanker kregen een behandeling met een kankervaccin. Hierdoor verdubbelde de gemiddelde overl... Wetenschap & onderwijs Mon, 23 May 2022, 15:10:46
Speciaal programma ontwikkeld waarmee kanker beter het hoofd geboden kan worden Na een geslaagde pilot, zoeken de onderzoekers meer deelnemers Het Erasmus MC heeft voor mensen met gevorderde kanker en naasten een speciaal progr... Wetenschap & onderwijs Mon, 25 Apr 2022, 10:29:58
Lichtgevende stof werkt goed bij het opsporen van lymfeklier uitzaaiingen bij schildklierkanker Het onderzoek is van groot belang, want uitzaaiingen in de lymfeklieren komen veel voor bij zowel schildklierkanker als andere soorten kanker Onderzo... Wetenschap & onderwijs Sun, 24 Apr 2022, 07:24:06

Volg het nieuws ook via...

 

facebook Facebook

twitter Twitter

rss RSS

mail E-mail nieuwsbrief

 ZorgKrant.nl binnen Twitter.com