Er is geen vaccin dat S. aureus-infecties kan voorkomen terwijl het veel mensen ziek maakt

Internationaal onderzoek - gecoördineerd door arts-microbioloog en clinical scientist András Spaan (UMC Utrecht en The Rockefeller University) - heeft ontrafeld waarom sommige mensen ernstig ziek worden na infectie met de beruchte bacterie Staphylococcus aureus. In deze baanbrekende studie, die nu in het tijdschrift Science is gepubliceerd, beschrijven de onderzoekers hoe een genetische aandoening - OTULIN haploinsufficiëntie genaamd - mensen vatbaar maakt voor levensbedreigende stafylokokkenziekte. Met behulp van geavanceerde technieken ontrafelden de onderzoekers de ziekte op moleculair niveau en ontdekten zij therapeutische aanknopingspunten.

Staphylococcus aureus is een bacterie die veel mensen ziek maakt, maar er is geen vaccin dat S. aureus-infecties kan voorkomen. Resistentie tegen veelgebruikte antibiotica, zoals bij meticilline-resistente S. aureus (MRSA)-stammen, maakt de behandeling van deze infecties steeds moeilijker. Veel mensen dragen de bacterie bij zich op hun huid en in hun neus zonder dat dit voor problemen zorgt, maar bij sommigen veroorzaakt de bacterie een levensbedreigende infectie. Artsen en onderzoekers begrijpen deze variabiliteit in het beloop van stafylococceninfecties niet goed. Onderzoekers van het UMC Utrecht en The Rockefeller University in New York (Verenigde Staten) hebben daarom een studie opgezet om te ontrafelen waarom sommige mensen ernstig ziek worden na infectie met S. aureus. De wetenschappers gebruikten een genetische benadering om een cohort van patiënten met onverklaarbare, ernstige stafylokokkenziekte te analyseren. De resultaten van deze studie zijn nu gepubliceerd in Science.

OTULIN gen mutaties
Eerste en corresponderende auteur András Spaan (arts-microbioloog en clinical scientist bij de afdeling Medische Microbiologie, UMC Utrecht en bij het Laboratory of Human Genetics of Infectious Diseases, The Rockefeller University) vat samen: "Bij onze patiënten met ernstige stafylokokkenziekte vonden we een meer dan verwacht aantal zeldzame heterozygote mutaties in een gen met de naam OTULIN. Dit gen bevindt zich op de korte arm van chromosoom 5 en codeert voor een enzym. Patiënten met dit genetisch defect hadden een verhoogd risico op levensbedreigende necrose van de huid of de longen. Hun ziekte werd meestal uitgelokt door S. aureus-infecties en trad op vanaf de adolescentie."

Haploinsufficiëntie
Het bleek dat de aandoening wordt veroorzaakt door haploinsufficiëntie. Haploinsufficiëntie is de genetische term om een situatie te beschrijven waarbij één kopie van een gen geïnactiveerd of verwijderd is en de resterende kopie van het gen onvoldoende is om adequate niveaus van het genproduct te produceren. Spaan: "We realiseerden ons al snel dat onze ontdekking implicaties had voor patiënten met een chromosomaal deletiesyndroom, het 5p- (of Cri-du-Chat) syndroom. De deletie van de korte arm van één van hun chromosomen 5 bevat in de meeste gevallen OTULIN, waardoor zij per definitie haploinsufficiënt zijn voor OTULIN. Wij hebben aangetoond dat ook deze mensen aanleg hebben voor ernstige infecties als gevolg van haploinsufficiëntie voor OTULIN".

Cel-intrinsieke immuniteit
Verrassend genoeg konden de ernstige stafylokokkeninfecties bij de patiënten niet worden verklaard door een defect van hun witte bloedcellen. De onderzoekers ontdekten dat OTULIN haploinsufficiëntie een verhoogde gevoeligheid veroorzaakt van niet-witte bloedcellen, die zich in de orgaanweefsels bevinden, voor de virulentiefactor α-toxine van S. aureus. Spaan: "Door de aandoening op genetisch, cellulair, immunologisch en klinisch niveau te bestuderen konden we oorzaak en gevolg vaststellen tussen dit genetische defect en de infectieziekte. We ontdekten dat OTULIN bij mensen een sleutelmechanisme reguleert in de cel-intrinsieke immuniteit tegen stafylokokken. Onze beschrijving van een aangeboren deficiëntie van de cel-intrinsieke immuniteit tegen een bacteriële ziekteverwekker is een primeur". 

Op weg naar behandeling
Het team van onderzoekers gebruikte de menselijke genetica als kompas om het vraagstuk van de variabiliteit in het beloop van stafylokokkeninfecties op te helderen. Deze aanpak heeft niet alleen baanbrekende wetenschappelijke inzichten opgeleverd, maar kan ook de weg vrijmaken voor de ontwikkeling van innovatieve en personalized anti-infectiemiddelen. Spaan: "We ontdekten dat natuurlijke antilichamen, gericht tegen het stafylokokken α-toxine, de cellen van de patiënten kunnen beschermen en daarmee het aangeboren defect van hun cel-intrinsieke immuniteit kunnen compenseren. Onze studie toont daarom het potentieel van toekomstige therapieën die ingrijpen op bacteriële toxines, om infecties zoals die veroorzaakt door S. aureus, te voorkómen of te behandelen."

 

Aanvullende info ...

Raadpleeg de bron en/of aanbieder voor meer informatie over dit bericht. Nieuws kan veranderen, fouten of onjuistheden omvatten. Lees ook onze disclaimer en rapporteer a.u.b. berichten, reacties en/of beeld die ingaan tegen onze voorwaarden.

Klik op de onderstaande tags voor relevante berichten, indien aanwezig ...

Naam auteur en/of bewerkt door: UMC Utrecht
Fotograaf of fotobureau: : INGImages
Bron bij dit artikel: : UMC Utrecht
Wat is de URL bij deze bron?: https://www.umcutrecht.nl/nl/over-ons/nieuws/pers/genetische-aandoening-veroorzaakt-ernstige-staphylococcus-aureus-infecties
Originele titel: Genetische aandoening veroorzaakt ernstige Staphylococcus aureus infecties
Doelgroep: Zorgprofessionals, Studenten
Datum: 2022-05-22

Relevante artikelen ...

Groep A streptokok staat wereldwijd op plek 6 van meest dodelijke micro-organismen Er zijn nog veel vragen rond ziekteverwekkers als de groep A streptokok De groep A streptokok is een bacterie die een scala aan infecties kan veroorz... Wetenschap & onderwijs Mon, 20 Jun 2022, 15:11:57
Subsidie om volledig implanteerbare Brain-Computer Interface (BCI)-technologie te ontwikkelen Patiënten met motorische neuronaandoeningen, trauma of beroerte lopen het risico de volledige controle over hun spieren te verliezen Een onderzoeksco... Wetenschap & onderwijs Sat, 09 Apr 2022, 10:51:23
Baanbrekend genetica-onderzoek krijgt subsidie 1,2 miljoen euro die gebruikt mag worden om nieuw onderzoeksterrein te verkennen De onderzoeksgroep Omnes Pro Uno (OPU) van de Universiteit Utrecht i... Wetenschap & onderwijs Mon, 07 Mar 2022, 14:36:20
Kansberekening overbrengen ziekte van Stargardt van ouder naar kind Stargardt komt voor bij één op de tienduizend mensen en is een zogenaamde recessieve ziekte De kans dat een persoon met de ziekte van Stargardt en ee... Wetenschap & onderwijs Sun, 06 Feb 2022, 12:08:27
Tijdens pandemie moet klinisch onderzoek sneller In maart 2020, toen de pandemie nog maar net was begonnen, werden vele studies voor potentiële COVID-19-behandelingen opgestart Om beter voorbereid t... Wetenschap & onderwijs Fri, 24 Dec 2021, 19:21:57
Sleutelrol voor UMC Utrecht in ontwikkeling van vaccins en antistoffen tegen antibioticaresistentie Antibioticaresistentie is een van de tien grootste bedreigingen voor de menselijke gezondheid UMC Utrecht wordt partner binnen PrIMAVeRa, een nieuw, ... Wetenschap & onderwijs Thu, 11 Nov 2021, 11:21:38

Volg het nieuws ook via...

 

facebook Facebook

twitter Twitter

rss RSS

mail E-mail nieuwsbrief

 ZorgKrant.nl binnen Twitter.com