Stellen worden actief benaderd met de vraag of ze na zwangerschapsafbreking of een doodgeboorte de foetus willen nalaten aan de wetenschap. 

Het AMC gaat stellen actief benaderen met de vraag of ze na zwangerschapsafbreking of een doodgeboorte de foetus willen nalaten aan de wetenschap. In het foetale weefsel gaan onderzoekers na hoe de werking is van genen en hoe de ontwikkeling van de verschillende organen verloopt. Dat vergroot kennis over aangeboren afwijkingen en over de normale groei van een foetus. Dit onderzoek gebeurt al op kleine schaal, maar een dergelijke biobank is er nog niet.

“Het kwam héél af en toe voor dat ouders spontaan nadat hun kindje dood was geboren of na een abortus, vroegen of ze de wetenschap vooruit konden helpen”, vertelt coördinator en arts-embryoloog dr. Bernadette de Bakker. “Maar dat is te weinig weefsel voor gedegen onderzoek.” In de nieuwe biobank komt weefsel van meerdere foetussen. Het AMC haalt de foetus zo snel mogelijk op, nadat de ouders toestemming en afscheid hebben genomen. “Om het onderzoek zo betrouwbaar mogelijk te maken, is het belangrijk dat we een foetus kort na de geboorte ontvangen”, zegt De Bakker.

Het project dient de wetenschap langs twee wegen. Een deel van de foetussen heeft een genetische afwijking, wat meestal de reden is waarom de zwangerschap wordt afgebroken of spontaan eindigt. Een voorbeeld is het downsyndroom. Daarover is nog verrassend weinig bekend. Waarom heeft één extra chromosoom, dat verder normaal is, zulke ingrijpende gevolgen? “We weten niet goed waarom het ene kind met downsyndroom beperkte ontwikkelingsmogelijkheden heeft, en het andere de gewone basisschool kan volgen. Of waarom de één een hartafwijking krijgt en de ander niet”, zegt initiatiefnemer van het project Raoul Hennekam, hoogleraar Kindergeneeskunde en Translationele Genetica.

Als ouders de zwangerschap om sociale redenen afbreken, is de foetus in principe gezond. Dan kan de normale ontwikkeling van een foetus worden gevolgd. Het gaat dan om de ontwikkeling tussen 10 en 24 weken zwangerschap: 24 weken is de grens voor een abortus om sociale redenen. Het bestuderen van de ontwikkeling is het vervolg op de eind 2016 verschenen 3D-embryologieatlas waarin de eerste 10 weken digitaal in beeld zijn gebracht. Dit werk is hard nodig, vindt De Bakker. Er is een beperkt beeld van de foetale ontwikkeling.

“Het komt geregeld voor dat een collega van de afdeling Verloskunde met een zwangerschapsecho van veertien weken bij ons komt. Of wij weten wat dit of dat vlekje is? In veel gevallen staan we dan met onze mond vol tanden en een te oud embryologieboek in de hand. We weten het gewoon te vaak niet. In de toekomst hopen we met deze kennis nog vroeger in de zwangerschap een aangeboren afwijking te kunnen herkennen.”

Het project is al op kleine schaal begonnen. In het afgelopen najaar hebben de onderzoekers de eerste tien foetussen gekregen. Er is een zorgvuldige procedure opgesteld zodat het zeker is dat de ouders eerst een beslissing hebben genomen de zwangerschap te beëindigen. Pas daarna komt de vraag of ze willen meewerken aan dit onderzoek. De anonimiteit is gewaarborgd. Als de ouders eenmaal de foetus hebben afgestaan, dan kunnen de onderzoekers de foetus niet meer herleiden naar de ouders.

Lees meer in dit artikel

 

Aanvullende info ...

Raadpleeg de bron en/of aanbieder voor meer informatie over dit bericht. Nieuws kan veranderen, fouten of onjuistheden omvatten. Lees ook onze disclaimer en rapporteer a.u.b. berichten, reacties en/of beeld die ingaan tegen onze voorwaarden.

Klik op de onderstaande tags voor relevante berichten, indien aanwezig ...

Fotograaf of fotobureau: : INGImages
Bron bij dit artikel: : AMC
Wat is de URL bij deze bron?: https://www.amc.nl/web/ons-amc/actueel/actueel/amc-zet-foetus-biobank-op.htm
Originele titel: AMC zet foetus-biobank op
Doelgroep: Zorgprofessionals
Datum: 2018-01-28

Relevante artikelen ...

Nierschade door stikstofuitstoot Chronische nierschade is een belangrijk gezondheidsprobleem Een hoge uitstoot van stikstof vormt een risico voor schade aan de nieren. Dit verband bl... Wetenschap & onderwijs Wed, 16 Oct 2019, 18:45:24
Zuurstoftekort in autoimmuunziekte sclerodermie Zoals vaak bij auto-immuunziektes is de overdreven reactie van het immuunsysteem ‘teveel van het goede’ Dankzij het onderzoek dat afgelopen maandag l... Wetenschap & onderwijs Thu, 10 Oct 2019, 15:40:46
DNA-schade in sperma zorgt voor chaos in embryo’s De eerste celdelingen na de bevruchting leggen de basis voor de ontwikkeling van het hele embryo Veel varianten in het DNA worden overgeërfd, maar ze... Wetenschap & onderwijs Wed, 18 Sep 2019, 19:12:24
Nieuwe onderzoeksmethode ingezet naar eierstokkanker Eierstokkanker wordt vrijwel altijd laat ontdekt omdat de ziekte lange tijd geen duidelijke klachten hoeft te geven In de zoektocht naar een betere b... Wetenschap & onderwijs Tue, 28 May 2019, 12:55:21
Nieuwe stofwisselingsziekten ontdekt Stofwisselingsziekten ontstaan door veranderingen in het DNA In het UMC Utrecht zijn twee nieuwe stofwisselingsziekten ontdekt. De twee aandoeningen ... Wetenschap & onderwijs Thu, 23 May 2019, 12:11:58
Samenwerking nodig om metabole ziekten sneller op te sporen en te behandelen Metabole ziekten worden vaak (te) laat of soms helemaal niet herkend Zes Nederlandse academische centra en de overkoepelende patiëntenvereniging voor... Wetenschap & onderwijs Wed, 15 May 2019, 19:15:39