Vrijwel alle kinderen jonger dan 5 jaar lopen het rotavirus op

Vaccinatie van zuigelingen met medische risicofactoren tegen acute darminfectie door het rotavirus lijkt onvoldoende bescherming te bieden. De verwachting is dat daarom een landelijke vaccinatiestrategie – resulterend in groepsimmuniteit – nodig zal zijn om zuigelingen met medische risico's de nodige bescherming te kunnen bieden. Dit concludeert Fien van Dongen van het UMC Utrecht in haar proefschrift op basis van de resultaten van de RIVAR-studie.

Specifieke groepen, zoals kinderen met een hoog risico op ernstige darminfectie als gevolg van infectie met het rotavirus (zoals te vroeg geborenen of geboren met aangeboren afwijkingen) zijn meestal uitgesloten van grootschalige klinische studies. Echter, onderzoek bij gezonde kinderen is echter niet altijd representatief voor alle kinderen. Het is daarom belangrijk om te onderzoeken of een rotavirusvaccin ook kinderen met risicofactoren beschermt tegen braken en diarree veroorzaakt door het rotavirus. Daarnaast is het relevant om te onderzoeken welke vaccinatiestrategie (doelgroepgericht of algemeen) dan de beste optie is. Fien van Dongen (promovendus bij het Julius Centrum voor Gezondheidswetenschappen en Eerstelijnsgeneeskunde, UMC Utrecht) onderzocht in het Risk-group Infant Vaccination Against Rotavirus (RIVAR) onderzoek of rotavirusvaccinatie effectief is bij zuigelingen met medische risico's.

Onvoldoende bescherming
Na follow-up vanaf de geboorte tot 18 maanden bij risicokinderen uit 13 Nederlandse ziekenhuizen die deelnamen aan het RIVAR-onderzoek, bleek dat de werkzaamheid van het vaccin slechts 30 procent was (bij 719 gevaccineerde zuigelingen). Dit in tegenstelling tot eerdere studies die aantoonden dat vaccinatie voor meer dan 80 procent effectief beschermde tegen ernstige infecties bij gezonde kinderen. Het vaccin leek over het algemeen goed te worden verdragen door zuigelingen in de risicogroep, maar de vaccinatiegraad in deze populatie was slechts 52,3 procent. Het vaccineren van enkel risicokinderen lijkt daarom niet de juiste strategie te zijn voor preventie van een rotavirusinfectie. De Gezondheidsraad heeft daarom besloten de rotavirusvaccinatie niet in te voeren voor deze risicogroep. De meest logische stap zou een algemene vaccinatie zijn van alle zuigelingen via het Rijksvaccinatieprogramma, zeker als het vaccin goedkoper zou worden.

Fien van Dongen legt uit wat vaccinatie van alle kinderen zou inhouden: “We weten uit ervaringen in andere landen dat via een landelijke vaccinatiestrategie groepsimmuniteit kan worden bereikt die indirect ook kinderen met medische risicofactoren beschermt. Wij zijn van mening dat een algemene vaccinatie tegen het rotavirus een groot deel van de met rotavirus geassocieerde ziekenhuisopnames en ernstige acute darminfectie bij zowel kinderen met risicofactoren als bij gezonde kinderen kan voorkomen.”

Onderontwikkeld immuunsysteem
Over een mogelijke verklaring van het beperkte effect van het vaccin zegt ze: “Het is waarschijnlijk een combinatie van factoren. Eén van die factoren is een onvolgroeid immuunsysteem: bij te vroeg geboren kinderen is de immuunrespons over het algemeen minder goed ontwikkeld. Zij reageren dus waarschijnlijk ook minder goed op dit vaccin. Daarnaast zijn veel van deze kinderen – ook al zijn ze niet prematuur – in de eerste levensweken ernstig ziek. Ze blijven na de geboorte gemiddeld 28 dagen in het ziekenhuis, met de nodige ondersteuning voor allerlei vitale functies, die ook een verstorend effect kunnen hebben op het immuunsysteem. En de eerste dosis van de rotavirusvaccinatie moet vroeg in het leven worden gegeven, bij voorkeur tussen 6 en 9 weken na de geboorte.”

Rotavirus-infectie
Vrijwel alle kinderen jonger dan 5 jaar lopen het rotavirus op. Het is een besmettelijke ziekte, waarbij een acute ontsteking van maag en darmen optreedt, wat leidt tot braken, diarree en koorts. Ofschoon de meeste kinderen er niet erg ziek van worden, bezoeken ieder jaar tienduizenden ouders jaarlijks met hun kind een arts als gevolg van een infectie met het rotavirus. Jaarlijks worden in Nederland gemiddeld 3.600 kinderen jonger dan 5 jaar in het ziekenhuis opgenomen met uitdrogingsverschijnselen als gevolg van het rotavirus, onder wie overigens ook veel gezonde kinderen. Ieder jaar overlijden in Nederland 5 tot 6 kinderen aan de gevolgen van een rotavirusinfectie; deze sterfgevallen treden meestal op bij kinderen met een medische risicofactor. De Gezondheidsraad heeft in zijn meest recente advies (juni 2021) aangegeven om vaccinatie tegen rotavirus in te voeren in het Rijksvaccinatieprogramma voor alle zuigelingen.

 

Aanvullende info ...

Raadpleeg de bron en/of aanbieder voor meer informatie over dit bericht. Nieuws kan veranderen, fouten of onjuistheden omvatten. Lees ook onze disclaimer en rapporteer a.u.b. berichten, reacties en/of beeld die ingaan tegen onze voorwaarden.

Klik op de onderstaande tags voor relevante berichten, indien aanwezig ...

Naam auteur en/of bewerkt door: UMC Utrecht
Fotograaf of fotobureau: : INGImages
Bron bij dit artikel: : UMC Utrecht
Wat is de URL bij deze bron?: https://www.umcutrecht.nl/nieuws/rotavirusvaccinatie-beschermt-onvoldoende
Originele titel: Rotavirusvaccinatie beschermt onvoldoende
Doelgroep: Zorgprofessionals, Beleidsmakers, Studenten
Datum: 2021-09-28

Relevante artikelen ...

Vaccinatie vermindert overdracht van het virus Uit onderzoek van het RIVM blijkt dat vaccinatie ook de overdracht van de deltavariant aanzienlijk vermindert Vaccinatie beschermt tegen COVID-19 en ... Anders Fri, 15 Oct 2021, 11:58:03
Moderna-vaccin ingezet voor jongeren vanaf 12 jaar De Jonge heeft besloten om het advies over te nemen van de Gezondheidsraad Jongeren in de groep van 12 tot en met 17 jaar kunnen vanaf nu ook worden ... Anders Fri, 30 Jul 2021, 12:32:28
Vervroegde tweede prik voor twaalf- tot en met zeventienjarigen Vaccineren werkt. Hoe sneller we volledig gevaccineerd zijn hoe beter Jongeren van 12 tot en met 17 jaar, die op 16 augustus of later hun afspraak vo... Anders Mon, 26 Jul 2021, 06:44:47
Wereldwijde toegang tot vaccins nodig Het Europees Parlement heeft onlangs een resolutie aangenomen over het aangaan van de wereldwijde COVID-19-uitdaging De internationale Association of... Anders Thu, 24 Jun 2021, 19:45:39
Mensen geboren in 1991 uitgenodigd voor coronavaccinatie Zij krijgen het vaccin van BioNTech/Pfizer of Moderna Mensen uit 1991 kunnen vanaf vandaag via www.coronavaccinatie-afspraak.nl hun vaccinatieafspraa... Anders Fri, 11 Jun 2021, 10:31:24
60-plussers krijgen een herhalingsoproep voor coronavaccinatie De vaccinatiebereidheid onder Nederlanders is de afgelopen maanden fors gestegen Vanaf aanstaande zaterdag krijgen 60-plussers die nog niet zijn geva... Anders Tue, 01 Jun 2021, 15:10:26