De ontdekking en typering van de nieuwe biomarkers kunnen leiden tot uitbreiding van de hielprik bij pasgeborenen

Eindelijk is het mogelijk om pasgeboren baby’s te screenen op de ernstige erfelijke metabole ziekte pyridoxine-afhankelijke epilepsie (PDE). Eerdere en betere behandeling van de ziekte wordt hiermee mogelijk gemaakt. Onderzoekers hebben hiervoor nieuwe biomarkers ontdekt die gebruikt kunnen worden in de hielprik. Dit is het resultaat van een samenwerking tussen onderzoekers van het Radboudumc en het FELIX laserlab van de Radboud Universiteit. Ze publiceren hun bevindingen in The Journal of Clinical Investigation.

De ontdekking en typering van de nieuwe biomarkers kunnen leiden tot een belangrijke uitbreiding van de hielprik bij pasgeborenen. Op dit moment zijn er meer dan duizend aangeboren metabole ziekten bekend, slechts 2% daarvan wordt nu opgespoord via de hielprik. Op zichzelf zijn het relatief zeldzame ziekten, maar in Nederland wordt om de dag een kind geboren met een metabole ziekte. Deze ziekten hebben ernstige gevolgen voor patiënten; op dit moment behoren ze tot een van de belangrijkste oorzaken van kindersterfte in Nederland.

Technologieën combineren
‘Met de nieuwe technieken in ons klinisch laboratorium, waarmee we de producten van chemische processen onderzoeken (metabolomics), waren we al in staat om stoffen in lichaamsvloeistoffen van patiënten te ontdekken die niet aanwezig zijn bij mensen zonder PDE. Dat was een goede eerste stap’, vertelt Karlien Coene, laboratoriumspecialist en onderzoeker bij het Translational Metabolic Laboratory van het Radboudumc. ‘Maar we konden de exacte structuur van deze stoffen, de nieuwe PDE-biomarkers, alleen ontrafelen door de infraroodlaser van het FELIX laboratorium te gebruiken.’ Het is de eerste keer dat een infrarood vrije-elektronenlaser, waarvan er maar een paar in de wereld bestaan, wordt gecombineerd met dit soort klinische experimenten.

Pyridoxine-afhankelijke epilepsie (PDE) is een erfelijke metabole ziekte waarbij hardnekkige epileptische aanvallen voorkomen die niet te behandelen zijn met medicatie. Aanvallen worden doorgaans beperkt met een hoge dagelijkse dosis vitamine B6. Maar 80% van de kinderen met de ziekte heeft alsnog last van ontwikkelingsstoornissen en verstandelijke beperkingen.

Vroege opsporing van metabole ziekten is van belang voor een goede behandeling. Daarom zoeken wetenschappers continu naar nieuwe manieren om metabole ziekten vroeg in het leven op te sporen via de hielprik. Ziekten kunnen gevonden worden door te zoeken naar de aanwezigheid van kleine moleculen in het bloed die uniek zijn voor de ziekte, genaamd ‘biomarkers’.

Bottlenecks omzeilen
Een bekende bottleneck in het onderzoek naar metabole ziekten is dat het moeilijk is nieuwe biomarkers te ontdekken. ‘Om dit te omzeilen hebben we besloten om de analytische instrumenten van het Radboudumc te combineren met de infraroodlaser van het FELIX laboratorium’, zegt Jonathan Martens, onderzoeker van het FELIX laboratorium van de Radboud Universiteit. ‘De metingen die we met de FELIX-laser hebben gedaan geven ons informatie over de verbindingen tussen de atomen en vertellen ons de precieze moleculaire structuur. Met deze informatie hebben we uiteindelijk de moleculen zelf kunnen maken, waarmee we hun rol in de ziekte verder konden onderzoeken.’

Naast de nieuwe mogelijkheden die de ontdekking biedt voor de hielprik, zijn er ook nieuwe fundamentele inzichten over de ziekte aan het licht gekomen. Deze kunnen uiteindelijk tot betere behandeling zorgen wat leidt tot het beter kunnen voorkomen van verstandelijke beperking.

Martens: ‘We hebben nu gedemonstreerd dat deze nieuwe combinatie van technieken echt werkt. Nu zijn we bezig om onze methode in te zetten voor andere (metabole) ziekten waar nog geen biomarkers voor bekend zijn.’

 

Aanvullende info ...

Raadpleeg de bron en/of aanbieder voor meer informatie over dit bericht. Nieuws kan veranderen, fouten of onjuistheden omvatten. Lees ook onze disclaimer en rapporteer a.u.b. berichten, reacties en/of beeld die ingaan tegen onze voorwaarden.

Klik op de onderstaande tags voor relevante berichten, indien aanwezig ...

Naam auteur en/of bewerkt door: Radboudumc
Fotograaf of fotobureau: : INGImages
Bron bij dit artikel: : Radboudumc
Wat is de URL bij deze bron?: https://www.radboudumc.nl/nieuws/2021/vorm-van-epilepsie-bij-pasgeboren-babys-op-te-sporen-door-ontdekking-nieuwe-biomarker
Originele titel: Vorm van epilepsie bij pasgeboren baby’s op te sporen door ontdekking nieuwe biomarker
Doelgroep: Zorgprofessionals
Datum: 2021-07-08

Relevante artikelen ...

Kun je proefdieren vervangen? Proefdieren zijn nodig voor de ontwikkeling van medicijnen en vaccins, maar niemand is fan van dierproeven Biomedisch wetenschapper en hoogleraar Ell... Wetenschap & onderwijs Wed, 02 Nov 2022, 08:09:57
Door genetische aandoening X-gebonden MTM krijgen ook vrouwen spierklachten Artsen dachten lang dat alleen mannen deze ziekte kunnen krijgen Lang dachten artsen dat alleen mannen last kunnen hebben van XLMTM, een ernstige spi... Wetenschap & onderwijs Thu, 06 Oct 2022, 14:03:16
Betere therapie en diagnostiek prostaatkanker Prostaatkanker vormt de tweede oorzaak voor sterfte door kanker in de Westerse wereld bij mannen Een eiwit op het oppervlak van prostaatkankercellen ... Wetenschap & onderwijs Wed, 07 Sep 2022, 14:25:16
Ruimte voor twee onderzoeksprojecten Radboudumc bij Lowlands Bij Lowlands Science voeren wetenschappers twaalf onderzoeken uit waar bezoekers zelf aan kunnen deelnemen Voor het eerst sinds 2019 zal muziekfestiv... Wetenschap & onderwijs Thu, 11 Aug 2022, 07:00:29
Preventieve behandeling eierstokkanker onderzocht De laatste jaren zijn er steeds meer aanwijzingen gevonden die erop duiden dat eierstokkanker niet begint in de eierstokken zelf, maar in de eileiders... Wetenschap & onderwijs Sun, 01 May 2022, 13:48:31
Onderzoek naar Usher syndroom veelbelovend Het Usher syndroom is een erfelijke aandoening die zowel het gehoor als het zicht aantast Erwin van Wijk, onderzoeker bij Hearing and Genes, het land... Wetenschap & onderwijs Thu, 24 Mar 2022, 15:24:56

Volg het nieuws ook via...

 

facebook Facebook

twitter Twitter

rss RSS

mail E-mail nieuwsbrief

 ZorgKrant.nl binnen Twitter.com