De Wvggz regelt het verlenen van verplichte zorg aan mensen met een psychische aandoening

Voor de implementatie en uitvoering van de Wet verplichte ggz (Wvggz) en de Wet zorg en dwang psychogeriatrische en verstandelijk gehandicapte cliënten (Wzd) is nog veel werk aan de winkel, voor zowel de overheid als het veld. Dat blijkt uit de evaluatie die onlangs is afgerond. Beide wetten traden op 1 januari 2020 in werking.

De Wvggz regelt het verlenen van verplichte zorg aan mensen met een psychische aandoening. Verplichte zorg is nodig als er door de psychische aandoening gevaar (ernstig nadeel) is of dreigt voor de persoon zelf of anderen. De Wzd beschrijft de rechten van mensen met een verstandelijke beperking en mensen met psychogeriatrische aandoeningen zoals dementie, die onvrijwillige zorg krijgen. Daarnaast regelt deze wet de onvrijwillige opname van deze mensen. De wet is er om deze mensen te beschermen.

Evaluatie in 2 fasen
De evaluatie is uitgevoerd door het Amsterdam UMC afdeling ethiek, recht en humaniora en het Trimbos-instituut. Deze evaluatie vond plaats in 2 fasen. De rapportage van de eerste fase verscheen eind 2021. In deze fase is een brede juridische, kwalitatieve en kwantitatieve analyse gemaakt van de uitvoerbaarheid en de implementatie van beide wetten. De tweede fase werd in oktober 2022 afgerond. Deze fase had een meer verdiepend karakter en richtte zich vooral op de doeltreffendheid en de (neven)effecten van de beide nieuwe wetten.

Belangrijkste conclusies van de evaluatie
Op basis van de bevindingen uit beide onderzoeksfases trekken onderzoekers 3 belangrijke conclusies:

  1. De implementatie van de Wvggz en Wzd is op gang gekomen. Toch verloopt dit op tal van punten nog moeizaam, zeker waar het gaat om de Wzd. Het zal nog een behoorlijke tijd duren voor het implementatieproces is voltooid.
  2. De relatie tussen de Wvggz en de Wzd is ingewikkeld, en roept in de uitvoeringspraktijk veel vragen op. Dit is een gevolg van de keuze om 2 afzonderlijke wetten tot stand te brengen in een situatie van overlappende domeinen. Bovendien is de overlap tussen de doelgroepen veel groter dan gedacht. Hierdoor is de omvang en complexiteit van allerlei ‘grensgeschillen’ aanzienlijk.
  3. De resultaten van de invoering van de Wvggz en Wzd bewegen zich langzaam in de richting van de met beide wetten beoogde doelstellingen. Het gaat vooralsnog om kleine stappen. Beide wetten dragen bij aan meer bewustwording onder zorgverleners. Voor enkele doelstellingen geldt dat nog geen vooruitgang is geboekt. Dat geldt met name voor de doelstelling van beide wetten om dwang terug te dringen. Ook van een wezenlijke verschuiving van intramurale naar ambulante zorg, is nog geen sprake. Een andere belangrijke doelstelling van de nieuwe wetgeving, het bij de besluitvorming betrekken van de wensen en voorkeuren van patiënten, wordt nog maar in beperkte mate bereikt.

Totaal aan aanbevelingen omvangrijk
Veel van de knelpunten hebben te maken de vele wijzigingen en toevoegingen die zijn gedaan bij de totstandkoming van beide wetten. Dit heeft geleid tot veel complexiteit waarbij de samenhang en verhouding tussen beide regelingen uit het oog is verloren. Mede door de complexiteit van beide wetten hebben deze geleid tot de meerkosten ten opzichte van de eerdere wetgeving.

In totaal zijn er 70 aanbevelingen voor verbetering gedaan. Deze richten zich niet alleen op de inhoud van beide wetten, maar ook op de randvoorwaarden (zoals deskundigheid, organisatie van de zorg, en richtlijnen uit het veld). Er zijn wezenlijke inspanningen van de wetgever, de overheid en het veld nodig om tot een situatie te komen die voor alle betrokkenen enigszins bevredigend is. Tegelijkertijd komen uit de praktijk ook voorbeelden van nuttige initiatieven en ontwikkelingen naar voren. Zowel brancheorganisaties als zorginstellingen zijn, vaak in samenspraak met de overheid of (in het geval van de Wvggz) het ketencoördinatieteam, al geruime tijd bezig om door allerlei initiatieven de werkbaarheid van beide wetten te verbeteren.

Meer weten?
Publicatie Eerste evaluatie Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg en Wet zorg en dwang, deel 2
Publicatie Eerste evaluatie Wet verplichte geestelijke gezondheidszirg en Wet zorg en dwang, deel 1
ZonMw-project De eerste evaluatie van de Wvggz en de Wzd
ZonMw-programma Evaluatie regelgeving

 

Aanvullende info ...

Raadpleeg de bron en/of aanbieder voor meer informatie over dit bericht. Nieuws kan veranderen, fouten of onjuistheden omvatten. Lees ook onze disclaimer en rapporteer a.u.b. berichten, reacties en/of beeld die ingaan tegen onze voorwaarden.

Klik op de onderstaande tags voor relevante berichten, indien aanwezig ...

Naam auteur en/of bewerkt door: Trimbos-instituut
Fotograaf of fotobureau: : INGImages
Bron bij dit artikel: : Trimbos-instituut
Wat is de URL bij deze bron?: https://www.trimbos.nl/actueel/nieuws/eerste-evaluatie-wet-verplichte-ggz-en-wet-zorg-en-dwang/
Originele titel: Eerste evaluatie Wet verplichte ggz en Wet zorg en dwang: implementatie en uitvoering verlopen moeizaam
Doelgroep: Zorgprofessionals, Beleidsmakers
Datum: 2022-10-24

Relevante artikelen ...

Een borderline persoonlijkheidsstoornis heeft invloed op angstproblematiek Het hebben van één of meer borderline symptomen verhoogt de kans op het ontwikkelen van een angststoornis Er zijn volgens de DSM (het diagnostisch en... GGZ Sun, 30 Oct 2022, 08:13:16
Zonder ADHD-pil kunnen sommige studenten niet meer studeren Studenten die ADHD-medicatie oneigenlijk gebruiken, verwachten dat het middel ook zonder de diagnose ADHD de concentratie verbetert Bijna één op de... GGZ Thu, 07 Jul 2022, 11:05:21
Centrale regie psychedelische therapie voor kwetsbare patiënten bepleit Psychedelica, gecombineerd met psychotherapie, lijken effectief voor veel verschillende (hardnekkige) psychiatrische en enkele neurologische stoorniss... GGZ Tue, 18 Jan 2022, 13:36:09
Naasten bij het herstel betrekken werkt! Resourcegroep is een groep mensen die de cliënt ondersteunt bij herstel Hoewel het belang van herstelgerichte zorg voor mensen met een ernstige psych... GGZ Mon, 18 Oct 2021, 15:25:05
Moeilijk aflosbare schulden trigger voor angst en depressie Dat is iets om op te letten nu veel coronasteun afloopt Moeilijk aflosbare schulden kunnen leiden tot depressie, angsten, alcoholproblemen en andere ... GGZ Sun, 29 Aug 2021, 10:44:32
Beeld over dwang in de zorg onder nieuwe wetten Crisismaatregelen werden genomen op basis van de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg Burgemeesters gaven vorig jaar 1.416 keer een inbewarin... GGZ Fri, 30 Jul 2021, 13:05:39

Volg het nieuws ook via...

 

facebook Facebook

twitter Twitter

rss RSS

mail E-mail nieuwsbrief

 ZorgKrant.nl binnen Twitter.com