Het idee is dat het schoonmaaksysteem tijdens diepe slaap meer eiwitten afvoert en daardoor de kans op hersenbloedingen afneemt

Onderzoekers van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) gaan met een subsidie van de Hersenstichting onderzoeken of en hoe de hersenen beter schadelijke eiwitten kunnen afvoeren. Het idee is dat hierdoor de kans op hersenbloedingen afneemt. Ze willen dit bereiken door diepe slaap te stimuleren en door een bepaalde zenuw te activeren.

“Als we ouder worden stapelt het eiwit amyloïd-bèta zich op in onze hersenen”, vertelt neuroloog en slaapdokter Rolf Fronczek. “Hierdoor worden de bloedvaten broos en kunnen er hersenbloedingen ontstaan.” Dit is een van de grootste oorzaken van hersenbloedingen in ouderen en wordt ook wel CAA genoemd. De erfelijke variant van deze aandoening, de Katwijkse ziekte, heeft zijn naam te danken aan het dorp waar veel families wonen met deze ziekte. Fronczek en collega’s gaan in deze studie twee manieren onderzoeken om de hersenen schoon te spoelen van dit schadelijke eiwit.

Natuurlijk schoonmaaksysteem
“Onlangs is ontdekt dat de hersenen schadelijke eiwitten al van nature afvoeren. Dat gebeurt door het zogenoemde glymfatische systeem. Bijzonder is dat dit systeem veel actiever is tijdens diepe slaap.” Dit is de reden dat in deze studie 20 patiënten gedurende drie maanden GHB voorgeschreven krijgen. GHB werkt onder andere goed bij narcolepsiepatiënten omdat het de diepe slaap bevordert. Het idee is dat het schoonmaaksysteem tijdens diepe slaap meer eiwitten afvoert en daardoor de kans op hersenbloedingen afneemt. Fronczek werkt hierbij samen met medisch hoofd van het Slaap-Waakcentrum SEIN, Gert Jan Lammers. 

Daarnaast lijkt de werking van het schoonmaaksysteem negatief beïnvloed te worden door elektrische ontladingen van hersencellen. Fronczek: “Van ons onderzoek naar herseninfarcten weten we dat deze ontladingen geremd kunnen worden als een grote zenuw in de hals, de nervus vagus, gestimuleerd wordt.” Om te kijken of deze behandeling ook werkt bij CAA, krijgt een tweede groep van 20 personen een apparaatje mee naar huis waarmee ze drie keer per dag een paar minuten lang de nervus vagus in de hals kunnen stimuleren. Dit doet Fronczek samen met neuroloog Marieke Wermer. Een derde groep van 20 personen krijgt beide behandelingen.    

Schoonmaaksysteem in beeld
Om erachter te komen of het schoonmaaksysteem in de hersenen daadwerkelijk wordt gestimuleerd, moet het eerst in beeld worden gebracht. Omdat dit systeem nog niet heel lang geleden ontdekt is, is de kennis hierover nog niet volledig. Toevalligerwijs wordt er in het LUMC door MRI-fysici Lydiane Hirschler en Thijs van Osch van de Radiologie veel onderzoek gedaan naar dit systeem. Zo zijn er recentelijk speciale scantechnieken in het LUMC ontwikkeld waardoor met een 7-Tesla MRI het schoonmaaksysteem in kaart kan worden gebracht. Daarnaast zal in het hersenvocht van de deelnemers gekeken worden naar de afvoer van schadelijke eiwitten. 

Nieuwe onderzoeksvelden
Met de subsidie van de Hersenstichting kunnen Fronczek en collega’s dit onderzoek realiseren. “Ik vind het heel leuk en tegelijkertijd spannend om deze studie te starten. Ik ben benieuwd of we inderdaad kunnen aantonen dat het glymfatisch systeem actiever wordt door diepe slaap en zenuwstimulatie.” Mocht deze theorie kloppen, dan zal dit onderzoeksvelden openen voor andere neurologische aandoeningen waarbij schadelijke eiwitten zich ophopen, zoals Alzheimer, Huntington en Parkinson. 

De subsidie van 400.000 euro van de Hersenstichting is afkomstig uit de call ‘Ziekte modificerende behandeling’.

 

Aanvullende info ...

Raadpleeg de bron en/of aanbieder voor meer informatie over dit bericht. Nieuws kan veranderen, fouten of onjuistheden omvatten. Lees ook onze disclaimer en rapporteer a.u.b. berichten, reacties en/of beeld die ingaan tegen onze voorwaarden.

Klik op de onderstaande tags voor relevante berichten, indien aanwezig ...

Naam auteur en/of bewerkt door: LUMC
Fotograaf of fotobureau: : INGImages
Bron bij dit artikel: : LUMC
Wat is de URL bij deze bron?: https://www.lumc.nl/over-het-lumc/nieuws/2022/April/Verkleint-een-schoner-brein-de-kans-op-hersenbloedingen/
Originele titel: Verkleint een schoner brein de kans op hersenbloedingen?
Doelgroep: Zorgprofessionals, Studenten
Datum: 2022-04-06

Relevante artikelen ...

Subsidie voor het maken van een app die het stoppen met medicatie bespreekbaar maakt voor artsen en patiënten Veel patiënten met kanker krijgen medicijnen tegen trombose Ondanks het feit dat antitrombotische medicatie weinig of zelfs negatieve effecten heeft ... Wetenschap & onderwijs Mon, 13 Jun 2022, 11:25:08
Nieuwe rol ontdekt voor SUMO-proteïnen in tumorimmunologie In de toekomst kan deze nieuwe rol voor SUMO-proteïnen de behandeling van alvleesklierkanker mogelijk verbeteren In een succesvolle preklinische stud... Wetenschap & onderwijs Tue, 25 Jan 2022, 15:35:10
Goede resultaten door combinatie van medicijnen bij aplastische anemie Aplastische anemie is een ernstige zeldzame ziekte waarbij het beenmerg te weinig nieuwe bloedcellen aanmaakt Een internationale studie, waarvan de N... Wetenschap & onderwijs Mon, 17 Jan 2022, 14:43:17
Patiëntbetrokkenheid helpt onderzoek zeldzame huidlymfomen verder Een huidlymfoom is een zeldzame vorm van huidkanker Wat begon als een nieuwe pilotstudie naar het Sézary syndroom in het Leids Universitair Medisch C... Wetenschap & onderwijs Tue, 14 Dec 2021, 07:18:04
Subsidie voor ontwikkeling gentherapieën zeldzame spierziekten Met gentherapie kan de genetische code weer leesbaar worden gemaakt Twee projecten op het gebied van zeldzame spierziekten van onderzoekers van het... Wetenschap & onderwijs Wed, 01 Dec 2021, 10:34:14
Mug bestrijdt virus Muggen steken mensen, omdat ze een bloedmaaltijd nodig hebben voor de productie van hun eitjes Muggen bezitten een sterke afweer tegen virussen, zoal... Wetenschap & onderwijs Sun, 21 Nov 2021, 07:09:44

Volg het nieuws ook via...

 

facebook Facebook

twitter Twitter

rss RSS

mail E-mail nieuwsbrief

 ZorgKrant.nl binnen Twitter.com